ΣΙΣΜΑΝΙΔΟΥ ΣΤ. ΕΛΕΝΗ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ MSc ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΠΟΙΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ, Α.Π.Θ.
MSc ΘΕΩΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ, Α.Π.Θ.
ΤΟΜΕΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Δ.Ε.Ε.Π. ΚΙΛΚΙΣ
Με την εξαγγελία του πρωθυπουργού για την αναθεώρηση του ισχύοντος Συντάγματος προ ολίγων ημερών ανάμεσα στα άρθρα που πρότεινε προς αναθεώρηση ήταν και το περιβόητο άρθρο 16 για την
ανώτατη παιδεία στη χώρα μας ανοίγοντας και πάλι τη συζήτηση γύρω από την ίδρυση μη κρατικών ή ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα μας . Είναι ένα θέμα που συζητείται στους πολιτικούς κύκλους αλλά και στην πανεπιστημιακή κοινότητα εδώ και δεκαετίες. Προσπάθησε ο συνταγματικός νομοθέτης να το αναθεωρήσει το 2007-2008 αλλά δεν το πέτυχε ελλείψει ευρείας πολιτικής συναίνεσης. Επίσης, έχουν σημειωθεί αντιδράσεις γύρω από αυτό το θέμα, πανεπιστήμια έκλεισαν λόγω καταλήψεων για πολλούς μήνες προκειμένου να μην αναθεωρηθεί το άρθρο 16 και να μην επιτραπεί σε ιδιώτες η ίδρυση πανεπιστημίων στην Ελλάδα. Οι απόψεις προφανώς είναι δύο : αυτοί που λένε ναι στα ιδιωτικά πανεπιστήμια και αυτοί που λένε όχι. Πριν φτάσουμε σε οποιοδήποτε συμπέρασμά και πριν πάρουμε οποιαδήποτε θέση επ’αυτού του φλέγοντος και επίκαιρου ζητήματος ας δούμε την ιστορική εξέλιξη της διάταξης του άρθρου 16 που θα μας βοηθήσει να καταλήξουμε στην απάντηση του τεθέντος υπο του τίτλου ερωτήματος . Το άρθρο 16 προβλέφθηκε ήδη από το 1864 στο Σύνταγμα που κατήργησε την ελέω θεού μοναρχία και εγκαθίδρυσε την βασιλευομένη δημοκρατία. Προβλεπόταν εκεί για την «ανωτέρα» παιδεία, η λειτουργία της με δαπάνη του κράτους ενώ επιτρεπόταν στον οποιονδήποτε να ιδρύσει εκπαιδευτήρια, σύμφωνα με τους νόμους του κράτους. Λιτή η αναφορά στην ανωτέρα παιδεία αλλά σαφής και περιεκτική. Αυτό για το οποίο ερίζουν σήμερα πολλοί λοιπόν, 150 χρόνια πριν ήταν λυμένο και ήταν λυμένο υπέρ των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Τώρα, για πρώτη φορά η έννοια του κρατικού μονοπωλίου στην ανώτατη εκπαίδευση εισήχθη με το Σύνταγμα του 1952. Σκοπός ήταν ο έλεγχος των διδασκόντων και των φοιτητών για τη διασφάλιση της εθνικής ιδεολογίας ενώ αυστηροποιήθηκε το κρατικό αυτό μονοπώλιο κατά την εφταετία της δικτατορίας προκειμένου να μην δεχθεί η χώρα ξένη πολιτική επιρροή μέσω της παιδείας. Στο Σύνταγμα του 1975 το άρθρο 16 πήρε τη σημερινή μορφή του,στην παράγραφο 5 αυτού ορίζεται πως η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από ιδρύματα που είναι νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου ενώ η παράγραφος 8 απαγορεύει ρητά την ίδρυση πανεπιστημίων από ιδιώτες. Μέσα από τη σύντομη ιστορική θεώρηση της διάταξης του άρθρου 16 του συντάγματος γίνεται φανερό ότι το σύνταγμα του 1864- επί πρωθυπουργίας Κανάρη- «έβλεπε» πολύ μπροστά για την εποχή του, καθώς επέτρεπε την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων από οποιοδήποτε σύμφωνα με τους νόμους του κράτους χωρίς να επηρρεάζεται από ιδεολογίες και φρονήματα.Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως το σύνταγμα του 1952 είναι ένα μετεμφυλιακό σύνταγμα και ως τέτοιο δεν μπορούσε παρά να αποτυπώσει τις «εμπειρίες» της τότε εποχής , ομοίως και το Σύνταγμα του 1975 που ήταν ένα σύνταγμα που ψηφίστηκε μετά την δικτατορία διατηρώντας το κρατικό μονοπώλιο στην ανώτατη εκπαίδευση. Σήμερα δεν έχουμε ούτε εμφυλίους ούτε δικατορίες. Σήμερα ζούμε σε ένα συντεταγμένο κράτος δικαίου με δικαιώματα και ελευθερίες και δημόσια δωρεάν παιδεία σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Ως εκ τούτου δεν δικαιολογείται μια αναχρονιστική διάταξη του παρελθόντος, όπως αυτή της απαγόρευσης ίδρυσης μη κρατικών πανεπιστημίων, καθόσον η Ελλάδα έχει εκσυγχρονιστεί και πορεύεται με το βλέμμα στο μέλλον και όχι στο παρελθόν, προφανέστατα. Επίσης, ας παραδεχθούμε όλοι μας και ας συνειδητοποιήσουμε πως η Ελλάδα με την ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων θα καταστεί κόμβος εκπαιδευτικός αλλά θα αναπτυχθεί και οικονομικά αφού η «αιμορραγία» των φοιτητών που φεύγουν έξω για να σπουδάσουν θα σταματήσει και θα έχουν τη δυνατότητα να σπουδάσουν εδώ. Εξάλλου, ούτε με μια πρώτη αλλά ούτε και με μια δεύτερη ματιά δεν προκύπτει ουδεμία βλάβη για τα δημόσια πανεπιστήμια από την ίδρυση μη κρατικών. Μπορούν άνετα να λειτουργούν και τα δύο παράλληλα και δημοκρατικά στην ίδια χώρα. Ως απόφοιτη ενός εκ των μεγαλύτερων δημόσιων πανεπιστημίων της χώρας, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, τόσο σε προπτυχιακό όσο και σε μεταπτυχιακό επίπεδο, ψηφίζω ΝΑΙ στον εκσυγχρονισμό και στην ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα, επειδή θέλω να δω τη χώρα μου ισότιμη με όλες τις ευρωπαικές χώρες στον τομέα της παιδείας και ανεπτυγμένη σε όλες τις εκφάνσεις εκπαιδευτικές, οικονομικές, πνευματικές. Ας λάβουμε υπόψιν, λοιπόν, την προοδευτικότητα του παρελθόντος και όχι την αναχρονιστικότητα των συνταγμάτων του 1952 και του 1975 αναφορικά με το άρθρο 16 για το κρατικό μονοπώλιο στην ανώτατη εκπαίδευση και ας επιτρέψουμε, όπως το σύνταγμα του 1864 στον οιονδήποτε να ιδρύσει μη κρατικά πανεπιστήμια στην Ελλάδα, αλλά με ευρεία πολιτική και κοινωνική συναίνεση. Για μας, για τα παιδιά μας, για το μέλλον αυτού του πολύπαθου τόπου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου